De Toekomst van Representatie

Door Geoffrey Oliviera, GOVLAB010

---

Donderdagavond 22 mei was het dan eindelijk zover! De krachten van Studio Speculaas zijn voor het eerst aangezwengeld voor een avondsessie over Representatie. De studio bracht ons naar het jaar 2047. Samen met 15 mensen van gemeente Rotterdam, Den Haag en de Erasmus Universiteit zijn we gaan speculeren. Speculeren over de toekomst van representatie in onze stad Rotterdam.

Hoe doe je zoiets eigenlijk? Speculeren? Jaap en Marjolein van De Nacht Club namen de groep mee naar MUTONO, het Museum voor Toekomstige Nostalgie. We kozen objecten die belangrijk zijn voor representatie in het jaar 2025 en waar we mogelijk in 2047 met weemoed aan terugdenken. Zoals het stempotlood (want ja stemmen we nog wel in de toekomst?), de kroon (de monarchie is afgeschaft!) en een bakfiets voor gesprekken met burgers (aan het eigen succes ten onder gegaan?). We beginnen langzaam te wennen aan het idee om over de toekomst te speculeren. Een creatief proces waarbij we zo kaderloos mogelijk ons probeerden voor te stellen hoe een toekomst er uit kan zien. Terwijl iedereen druk ideeën voorstelde over mogelijke toekomsten, was kunstenaar Victor Engbers op de achtergrond hard aan het werk om de soms abstracte, vage of juiste hele heldere en concrete toekomstbeelden van deelnemers te vertalen naar objecten voor het museum.

Welkom bij de Fluxraad

We stappen vervolgens de Toekomstarena in en komen terecht in een performance van de dystopische (of was het nou utopische?) Fluxraad in 2047. We spraken een eed uit bij een oud relikwie van representatie, het monument van Rotterdam’s teruggegrepen democratie in onzekere tijden. We voeren een ideeënstrijd over hoe de stad minder saai te maken. We luisteren naar het doorslaggevende besluit van de persoon met de meest gemiddelde hartslag van Rotterdam. We wanen ons in een wereld waar we misschien ooit wel terecht komen. En welke rol speelt AI eigenlijk in die tijd voor de representatie van Rotterdammers? Hoe werken we samen met niet menselijke bewoners? Hoe persoonlijk mogen ideeën zijn? Je had erbij moeten zijn.

“Deze toekomst is voor mij super utopisch want allerlei dingen waar ik nu aan werk zijn gelukt en toch is de sfeer dystopisch: Waarom voelt het leeg en verdrietig?”

Elin, programmaregisseur Wijk aan Zet

Waarom is speculeren belangrijk?

Speculeren is een essentiële vaardigheid om een anticiperende overheid te kunnen zijn (GOVLAB010 onderzoek “anticiperende overheid” uit 2024). De avondsessies die we in Studio Speculaas organiseren zijn een manier om met andere mensen op een andere manier na te denken over onderwerpen die hoe dan ook een belangrijke rol gaan spelen in onze toekomst. Vanuit GOVLAB vinden we het belangrijk dat we vaker het gesprek voeren met de gemeentelijke organisatie over dit soort onderwerpen. Want als de wereld om ons heen verandert, vraagt dat ook iets van ons. En wat ‘dat’ is, moeten we steeds samen uit zien te vogelen.